lezing 1517 I Hersenimplantaten laten verlamden weer praten

Implantaten waarmee de hersenen kunnen worden geprikkeld bestaan al langer, en worden bijvoorbeeld bij de ziekte van Parkinson gebruikt. Er is nu een eerste prototype gereed dat ook naar de hersenen kan luisteren, een zogenaamde ‘Brain-Computer Interface’ (BCI). Het UMC Utrecht staat op het punt om dit prototype te gebruiken om mensen die volledig verlamd zijn (bijv. mensen met Locked-in syndroom) weer een mogelijkheid tot communicatie te bieden. Door middel van hun gedachten kunnen zij dan een computer bedienen en zo berichten schrijven of zelfs spreken.
Er bestaan inmiddels implantaten waarmee mensen die een arm verloren zijn, of verlamd zijn, via hun gedachten een robotarm –of zelfs een compleet exoskelet- kunnen besturen. De wetenschap werkt nu aan implantaten waarmee een volledig verlamde zijn eigen rolstoel kan besturen. Ook werkt men aan ‘sensors’ die met de hersenen verbonden kunnen worden, bijv. voor in een robotarm zodat de gebruiker ook echt voelt wat hij/zij met die arm doet. Dergelijke geavanceerde ‘neuroprothesen’ die berusten op bi-directionele BCI’s zijn nog in een vroeg stadium van ontwikkeling.
In deze voordracht gaat prof. Ramsey in op de belangrijkste problemen, de resultaten tot nu toe, en de perspectieven van het onderzoek naar neuroprothesen.

Prof. dr. Nick F. Ramsay is hoogleraar neurochirurgie en verbonden aan het hersencentrum van het UMC te Utrecht.