Menno gaat dieper in op het eigenaardige gedrag van water en ijs. IJs is een kristal, een vaste stof met een periodiek rooster (Krústallos is Oudgrieks voor ijs). Nu, duizenden jaren later, zijn er meer dan 19 kristalstructuren van ijs bekend, met diverse fysische eigenschappen.
Hij vertelt over nucleatie (hoe ijs ontstaat) en kristallisatie (hoe het groeit), over onderkoeld water dat vloeibaar blijft onder 0 °C, en over het afkoelen van water door verdamping tot onder het vriespunt. De laatste methode vindt toepassing bij het 3D-printen van ijssculpturen in een vacuüm, waarbij water onwijs snel verdampt en bevriest. Hoe werkt dit exact, en welke toepassingen zijn er?
Uiteraard gaat het ook over schaatsen, de sport die bij veel Nederlanders het hart sneller laat kloppen. Bij schaatsen draait het om de balans tussen minimale wrijving bij het glijden en maximale wrijving bij het afzetten. Waarom is ijs eigenlijk zo glad? Hoe kunnen ijsmeesters de grip optimaliseren?
Kortom, een avond vol ijspret.
Menno Demmenie is in 2025 gepromoveerd aan de universiteit van Amsterdam (Natuur- en Scheikunde) op ‘Scratching the Surface of Ice’ (een link naar deze thesis staat onder meer informatie). Hij ontdekte o.a. hoe de Thialf ijsvloer voor toptijden kan zorgen.